Reineke houdt ontzettend veel van haar man Edwin. Maar sinds hij afgelopen weekend tijdens het tuinieren door zijn rug is gegaan, is haar geduld behoorlijk op de proef gesteld. Edwin kreunt, zucht en gromt bij vrijwel iedere beweging. Naar de huisarts of fysiotherapeut wil hij niet, maar zijn pijn ondertussen wel voortdurend laten horen. Reineke is er inmiddels zo klaar mee dat ze overweegt een paar dagen bij een vriendin te gaan logeren. “Ik vind het heel erg voor hem, maar moet ik dan de hele dag naar dat geklaag luisteren?”
Het is ieder jaar hetzelfde
Edwin heeft al jaren een zwakke rug. Toch is hij niet bepaald iemand die regelmatig sport of activiteit rustig opbouwt. Vooral als het om de tuin gaat, wil hij nog weleens te enthousiast worden. “Als hij eenmaal iets in zijn hoofd heeft, moet het ook meteen gebeuren. Dan gaat hij een hele middag in de tuin werken, alsof hij een fitte tuinman van dertig is.”
Reineke ziet het ieder jaar opnieuw gebeuren. Zodra de tuin klaar moet worden gemaakt voor het voorjaar of het najaar, stort Edwin zich op het werk. Snoeien, graven, sjouwen en bukken: hij doet het allemaal achter elkaar. “Ik zeg al jaren dat hij wat meer moet bewegen en niet ineens zoveel moet gaan doen als hij de rest van de tijd nauwelijks sport. Maar volgens hem is dat allemaal onzin.”
En vervolgens komt vrijwel altijd hetzelfde moment. “Dan staat hij na een middag tuinieren op en kan hij ineens amper meer bewegen. Dan heeft hij weer rugpijn. Ik heb hem zo vaak gezegd dat hij het rustiger aan moet doen, maar hij luistert gewoon niet.”
Het gekreun houdt niet op
Afgelopen weekend was het opnieuw raak. Edwin was de tuin aan het aanpakken en had er behoorlijk de vaart in. Reineke had hem nog gewaarschuwd, maar besloot zich er uiteindelijk niet meer mee te bemoeien. “Ik dacht: zoek het maar uit. Je weet inmiddels hoe dit afloopt.”
En inderdaad. Diezelfde avond begon Edwin alweer over zijn rug. Inmiddels is het dagen later en lijkt zijn hele huishouden in het teken te staan van zijn pijn. “Hij kreunt als hij opstaat, zucht als hij gaat zitten en gromt als hij zich omdraait. Als hij de trap op moet, lijkt het alsof hij een berg beklimt.”
Reineke benadrukt dat ze heus wel begrijpt dat rugpijn ontzettend vervelend kan zijn. “Ik heb echt medelijden met hem. Ik vind het naar om te zien dat hij pijn heeft en ik help hem ook gewoon. Als hij iets nodig heeft, pak ik het voor hem. Maar het is de hele dag door. Er is werkelijk geen moment waarop hij niet laat horen dat hij zich ellendig voelt.”
Naar de huisarts? Echt niet!
Wat Reineke misschien nog wel het lastigst vindt, is dat Edwin niets aan de situatie wil veranderen. Ze heeft hem al meerdere keren voorgesteld om naar de huisarts of een fysiotherapeut te gaan. Misschien kan hij oefeningen krijgen of leren hoe hij zijn rug minder belast. Maar Edwin ziet daar niets in. “Hij zegt dat het vanzelf wel overgaat en dat hij echt geen dokter nodig heeft. Prima, denk ik dan. Maar als je geen hulp wilt zoeken, kun je dan misschien ook proberen om niet voortdurend te klagen?”
Volgens Reineke is het vooral die combinatie die haar zo frustreert. Edwin doet niets aan zijn terugkerende rugklachten, maar ondertussen moet iedereen wel rekening houden met zijn humeur en zijn pijn. “Hij verwacht dat ik begripvol ben, dat ik alles voor hem doe en dat ik voortdurend rekening houd met hoe hij zich voelt. En natuurlijk doe ik dat ook. Maar ik ben ook gewoon een mens.”
Ik probeer hem te negeren
Inmiddels heeft Reineke een nieuwe strategie bedacht: ze probeert het gekreun en gezucht zoveel mogelijk te negeren. Als Edwin weer eens nadrukkelijk laat horen dat hij pijn heeft, reageert ze niet meer automatisch. “Eerst vroeg ik steeds wat er was of of ik iets voor hem kon doen. Maar dat heeft helemaal geen zin. Hij zegt toch steeds dat het pijn doet en dat hij niet lekker kan bewegen.”
Dat ze steeds minder reageert, merkt Edwin inmiddels ook. Soms kijkt hij haar verwijtend aan als ze niet vraagt hoe het met hem gaat. “Dan voel ik me weer schuldig. Want hij heeft natuurlijk echt pijn. Ik wil helemaal niet ongevoelig zijn. Maar ik kan er gewoon niet meer tegen dat het voortdurend aanwezig is.” Reineke vindt het bovendien moeilijk dat de sfeer in huis volledig wordt bepaald door Edwins rug. “Ik heb ook weleens zin om gezellig te kletsen, een film te kijken of gewoon een leuke avond te hebben. Maar alles draait nu om zijn pijn. Zelfs als we samen op de bank zitten, hoor ik om de paar minuten weer een diepe zucht.”
Even weg van huis
Afgelopen week heeft Reineke zelfs overwogen om een paar dagen bij een vriendin te gaan logeren. Die vriendin heeft haar van harte uitgenodigd en begrijpt dat Reineke er even tussenuit wil. Toch zette ze ook een kanttekening: weet ze wel zeker dat ze nu weg wil? Is dit niet juist het moment om er voor Edwin te zijn? Die vraag heeft Reineke aan het twijfelen gebracht. “Ik snap wat ze bedoelt. Als je partner pijn heeft, wil je er toch voor hem zijn? Ik wil ook helemaal niet dat Edwin denkt dat ik hem in de steek laat zodra het even tegenzit.”
Tegelijkertijd voelt ze dat ze zelf behoefte heeft aan rust. “Ik wil gewoon een paar dagen wakker worden zonder dat ik meteen hoor hoe verschrikkelijk zijn rug is. Even koffie drinken, met iemand praten en niet voortdurend geconfronteerd worden met zijn gekreun. Is dat nou zo erg?”
Ben ik een slechte vrouw?
Reineke heeft haar man nog niet verteld dat ze serieus overweegt om weg te gaan om hem de ruimte te geven voor zijn herstel. Ze is bang dat Edwin het persoonlijk zal opvatten en haar zal verwijten dat ze geen begrip heeft voor zijn pijn. Maar ze vraagt zich ook af hoelang ze dit nog moet volhouden.
“Ik houd van Edwin. Dat staat helemaal niet ter discussie. Als hij echt hulp nodig heeft, ben ik er natuurlijk voor hem. Maar ik vind ook dat hij zelf verantwoordelijkheid mag nemen voor zijn gezondheid. Hij kan niet ieder jaar hetzelfde doen, vervolgens dagenlang klagen en verwachten dat ik daar maar eindeloos begrip voor blijf opbrengen.”
Ze weet dat rugpijn iemand behoorlijk kan beperken en dat je niet zomaar van pijn af bent. Toch vindt ze dat er een verschil is tussen iemand ondersteunen en zelf helemaal meegaan in diens ellende. “Misschien klinkt het heel hard, maar ik wil gewoon even weg. Niet om hem te straffen, maar om zelf weer een beetje op adem te komen. Is het heel erg dat ik liever een paar dagen bij een vriendin zit dan thuis naast mijn man met zijn zere rug?”
Afbeelding: Unsplash+
