Hoe win je een Nobelprijs naast het hebben van je gezin?

Hij deed het: Ben Feringa won afgelopen woensdag de Nobelprijs voor de scheikunde. Is dat niet het hoogst haalbare? Iets waar alle wetenschappers naar streven en de meesten alleen maar van kunnen dromen?

Ben Feringa, hoogleraar aan de Universiteit van Groningen, stond de afgelopen dagen volop in de schijnwerpers. De Nobelprijs voor de Scheikunde won hij afgelopen woensdag samen met Jean-Pierre Sauvage en Fraser Stoddart. De hoogst haalbare prestatie die je als wetenschapper kan behalen. Nederland is trots. Trots op een man die de Nobelprijs won met fundamenteel onderzoek naar een ‘moleculair motortje’.

Carrière vrouw ook belangrijk

Wat deze man siert is zijn bescheidenheid. Ben Feringa komt over als een nuchtere en bescheiden Nederlander. Dit wordt bevestigd in een interview dat hij vóór het winnen van de Nobelprijs hield bij Van Liempt Live op RTL Z. Paul van Liempt stelt de vraag: “Je zou verwachten: die zal wel in Cambridge zitten of in Harvard. Maar u zit nog steeds in Groningen, hoe kan dat?” Waarop Ben Feringa antwoordt: “Ik heb hele mooie aanbiedingen gehad, maar ten eerste is Groningen een prachtige stad.” Hij vertelt verder: “Het heeft ook te maken met mijn gezinssituatie. Het is heel belangrijk dat je een stabiele gezinssituatie hebt. Mijn echtgenote heeft een goede baan. Om dan te verkassen naar bijvoorbeeld Californië, dat is wel erg aantrekkelijk qua onderzoek, maar een stabiel gezin is belangrijk.”

Vrouwelijke Nobelprijs winnaressen

Wanneer Ben Feringa het over zijn gezin heeft, viel mij op dat er opmerkelijk weinig vrouwelijke Nobelprijs winnaressen zijn in de historie van de prestigieuze prijs. Sinds 1901 wordt de Nobelprijs uitgereikt binnen zes verschillende gebieden. Ruim 870 personen hebben een Nobelprijs ontvangen, waarvan slechts 48 vrouwen. De vraag waarmee ik kamp is: hoe kan dit verschil tussen mannen en vrouwen zo groot zijn? Komt dit voort uit dezelfde beweegredenen zoals Ben Feringa ook stelde in zijn interview in Van Liempt Live: de prioriteit van een gezin?

Afgelopen decennia gestegen

De afgelopen decennia is het aantal vrouwen, waaraan een Nobelprijs is toegekend, gestegen. Sinds 2006 zijn er 15 vrouwelijke winnaressen. De Nobelprijs voor de Vrede en Literatuur zijn de categorieën waar de vrouwen het vaakst succesvol zijn. Zo won Malala Yousafzai in 2014 nog de Nobelprijs voor de Vrede. Malala is bekend van haar overleving van een aanslag van de Taliban in 2012 terwijl ze in de bus naar huis zat vanuit school. Zij vecht tegen de onderdrukking van kinderen en jonge mensen en voor het recht op onderwijs voor alle kinderen.

Vrouwen in de wetenschap

Een antwoord lijkt ten ten grondslag te liggen aan het feit dat er ook minder vrouwen in de wetenschap terug te vinden zijn. In de wetenschap zijn vrouwen namelijk ondervertegenwoordigd. In een onderzoek gepubliceerd door AAUW (American Association of University Women) wordt dit verder uitgelegd. Zo leek het in Amerika althans te maken te hebben met sociale- en omgevingsfactoren. Een sociale norm die werd gecreëerd rondom het studeren van wetenschap door vrouwen, zeker in de ‘hardere’ wetenschap. Een kwestie van stereotypering die ervoor zorgt dat vrouwen minder ambities hebben in wetenschappelijke carrières. Maar zoals gezegd: de afgelopen decennia is er een transformatie in gang gezet. Hopelijk zet deze door. Ook voor vrouwen met een gezin.

Laten we daarom allemaal een voorbeeld nemen aan Ben Feringa: een inspirerend en open minded man. Houd niets voor onmogelijk en geef de wetenschap meer kans om onderzoek te doen binnen onbekende velden. Durf te dromen, zeker ook als vrouw zijnde. Niet gedreven door stereotypering, maar door uitzonderlijke kennis.

Michelle de Gier (23) is twee jaar geleden afgestudeerd als communicatieprofessional en heeft daarna een master Nieuwe Media, Taal en Communicatie gevolgd. Schrijven is één van haar grootste passies en daarom schrijft ze ook met veel enthousiasme voor Damespraatjes. In haar vrije tijd voetbalt ze fanatiek en is ze graag in de buurt van haar vriendinnen, vriend en familie.


Reageer ook