5 dingen die je wilt weten als je een uitstrijkje laat maken

Tegenwoordig wordt iedere vrouw in de leeftijd van 30 tot 60 jaar eens in de 5 jaar uitgenodigd voor het laten maken van een uitstrijkje. Op deze manier hoopt men snel op te kunnen sporen of vrouwen baarmoederhalskanker hebben of dat ze zich misschien in een voorstadium hiervan bevinden. Geweldig dat dit gebeurt, maar moet je in de stress schieten als ze iets bij je aantreffen?

1. Hoe wordt een uitstrijkje gemaakt?

Het maken van een uitstrijkje duurt ongeveer 10 minuten en doet over het algemeen geen pijn. Wel kan het een beetje vervelend aanvoelen. In het filmpje hieronder legt Ankie Veraar, gespecialiseerd verpleegkundige in opleiding, uit hoe een uitstrijkje wordt gemaakt.

2. Hoe hoor je het als ze iets aantreffen?

Drie tot vijf weken nadat je het uitstrijkje hebt laten maken ontvang je de uitslag per post. Is er iets niet helemaal goed dan wordt er door de huisarts contact met je opgenomen. Je hoeft hierdoor niet meteen in de stress te schieten, want het kan zijn dat er gewoon wat nader onderzoek is vereist of dat het maken van het uitstrijkje niet helemaal goed is gegaan.

Lees ook: Wanneer moet je met tussentijds vaginaal bloedverlies naar de dokter?

3. Wat betekenen die PAP-scores die ze geven?

De uitslag van je uitstrijkje wordt weerggeven in een PAP score. Zelf dacht ik eerst dat dit een afkorting was voor een aantal Latijnse begrippen. Maar de naam van de test is een vernoeming naar de  ontdekker van de test, namelijk de Grieks Amerikaanse onderzoeker Georgios Papanikolaou.

Op Thuisarts.nl vonden we een mooi overzichtje van de PAP scores.

  • Uitstrijkje niet goed te beoordelen (Pap 0): uitstrijkje herhalen na 6 weken.
  • Uitstrijkje in orde (Pap 1); normale baarmoedercellen, geen HPV: uitstrijkje herhalen na 5 jaar.
  • Uitstrijkje in orde (Pap 1); normale baarmoedercellen, wel HPV: uitstrijkje herhalen na 12 maanden.
  • Nog steeds geringe afwijkingen (Pap 2 of Pap 3a), geen HPV: uitstrijkje herhalen na 12 maanden.
  • Nog steeds geringe afwijkingen (Pap 2 of Pap 3a), wel HPV: verwijzing naar de gynaecoloog.
  • Afwijkingen zijn toegenomen (Pap 3b, Pap 4, Pap 5): verwijzing naar de gynaecoloog.

4. Wat is het HPV virus en hoe kun je je hiertegen beschermen?

In het overzichtje wordt gesproken over HPV. HPV is een seksueel overdraagbare aandoening waar je je niet tegen kunt beschermen met bijvoorbeeld een condoom. Het virus is niet alleen overdraagbaar via de de vagina en de penis maar ook via de huid eromheen.  Volgens het RIVM raakt 80% van de vrouwen wel eens besmet met HPV.

Er zijn meer dan 80 verschillende varianten van HPV. De meeste types zijn onschuldig en gaan ook vanzelf weer over, maar bepaalde varianten kunnen baarmoederhalskanker veroorzaken. Dit proces verloopt meestal niet snel, het kan wel 10 tot 15 jaar duren voordat het HPV virus baarmoederhalskanker veroorzaakt. Maar wel belangrijk dus om in de gaten te houden.

Sinds 2010 kunnen meisjes zich laten vaccineren voor het HPV virus en krijgen daarvoor een oproep op 12 jarige leeftijd een uitnodiging.

5. Wie betaalt de uitstrijkjes?

Het uitstrijkje dat wordt gedaan in het kader van het bevolkingsonderzoek is gratis. Is er vervolgonderzoek nodig of moet een uitstrijkje worden herhaald dan zal dit door de ziektekostenverzekeraar vergoed moeten worden.

Heb je nog meer vragen over het maken van een uitstrijkje dan kun je kijken op de website van het RIVM.


Reageer ook