‘Ik loop in een korte broek en T-shirt en jij zet de kerstboom neer. Wat is dit voor iets belachelijks?’ Cherry (35) moest even slikken toen haar Nederlandse vriend Andrew thuiskwam en de kerstboom in de woonkamer zag staan. Voor haar is het heel normaal om in september al met kerstversiering te beginnen. In de Filipijnen, waar Cherry vandaan komt, begint de kerstperiode namelijk al vroeg. Andrew kan daar inmiddels een stuk minder om lachen. En dat is niet de enige culturele gewoonte waarover de twee botsen.
Een toevallige ontmoeting
Cherry kwam tien jaar geleden als au pair naar Nederland. Ze woonde bij een gezin in Amsterdam en was druk bezig haar draai te vinden in een voor haar compleet nieuwe omgeving. Tijdens een wandeling door het park ontmoette ze Andrew. ‘We raakten aan de praat en er was meteen een klik. Ik vond hem leuk en volgens mij gold dat andersom ook.’ Wat begon met een toevallige ontmoeting, groeide al snel uit tot een relatie. Cherry werd verliefd en na haar au pair-jaar besloot ze bij Andrew in te trekken. ‘De eerste jaren waren heerlijk. We waren stapelverliefd en vonden alles leuk aan elkaar. We wilden alles van elkaars cultuur weten en begrepen steeds beter waarom de ander bepaalde dingen deed.’
Een broodje kaas en schoenen uit
De verschillen tussen hen waren juist iets wat hun relatie zo leuk maakte. Cherry ontdekte de Nederlandse gewoontes en Andrew leerde de Filipijnse cultuur kennen. ‘Ik raakte gewend aan het Nederlandse broodje kaas tijdens de lunch. In het begin vond ik dat best grappig, maar inmiddels eet ik het zelf ook regelmatig.’
Andrew nam op zijn beurt ook gewoontes van Cherry over. ‘Hij trekt nu bijvoorbeeld zijn schoenen uit als hij ergens binnenkomt. Dat deed hij vroeger niet zo vanzelfsprekend. Ik vind het mooi dat we elkaar op die manier beïnvloeden.’
Toch blijkt samenleven met iemand uit een andere cultuur niet altijd even gemakkelijk. ‘In het begin vind je alles interessant en schattig. Je lacht om de verschillen en probeert elkaar te begrijpen. Maar naarmate je langer samen bent, merk je ook dat sommige dingen je gewoon gaan irriteren.’
Die Nederlandse directheid
Voor Cherry is vooral de Nederlandse directheid soms moeilijk. Andrew zegt wat hij denkt en draait niet graag om dingen heen. ‘Hij kan iets heel recht voor zijn raap zeggen, zonder erbij na te denken hoe dat bij mij overkomt. Misschien bedoelt hij het helemaal niet verkeerd, maar ik kan er echt van schrikken.’
In de Filipijnen is Cherry gewend om wat voorzichtiger met woorden om te gaan. Ze vindt het belangrijk om rekening te houden met de gevoelens van anderen. Wanneer Andrew iets zegt wat haar kwetst, weet ze soms niet hoe ze moet reageren. ‘Ik word dan stil. Ik heb tijd nodig om na te denken over wat hij heeft gezegd en waarom het me zo raakt.’
Dat stilvallen kan behoorlijk lang duren. Soms praat Cherry dagenlang nauwelijks met Andrew. ‘Hij begrijpt daar helemaal niets van. Voor hem is het probleem misschien al opgelost, terwijl ik er nog mee zit. Hij wil het meteen uitpraten, maar op zo’n moment lukt mij dat gewoon niet.’ Ze weet dat haar manier van reageren ook niet altijd helpt. ‘Ik probeer echt om daar beter mee om te gaan. Maar ik zou het ook fijn vinden als hij soms wat meer nadenkt voordat hij iets zegt.’
De kerstboom als jaarlijks strijdpunt
Alsof de verschillen tussen hen nog niet groot genoeg zijn, is er ieder jaar opnieuw discussie over de kerstversiering. Cherry komt uit de Filipijnen, waar de kerstperiode traditioneel al in september begint. De maanden die eindigen op ‘ber’ worden daar vaak gezien als het begin van de kersttijd. ‘Voor mij is het heel normaal om vanaf september kerstversiering neer te zetten. Ik word daar gewoon ontzettend blij van. Lichtjes, kerstballen en een gezellige sfeer in huis: waarom zou je daar maar een paar weken van genieten als het ook langer kan?’
Andrew denkt daar heel anders over. In het begin kon hij nog wel lachen om haar enthousiasme, maar inmiddels vindt hij het steeds moeilijker om te accepteren dat de kerstboom al zo vroeg in de woonkamer staat.
Dit jaar probeerde Cherry hem tegemoet te komen. Ze wachtte zelfs tot 1 oktober voordat ze de boom neerzette. ‘Ik dacht dat ik hem daarmee wel een plezier zou doen. September had ik overgeslagen, dus ik vond dat ik al behoorlijk rekening met hem had gehouden.’ Maar toen Andrew thuiskwam en de kerstboom zag staan, was het meteen raak.
Wat is dit voor iets belachelijks?
‘Hij keek naar de boom en werd meteen boos. “Ik loop in een korte broek en T-shirt en jij zet de kerstboom neer. Wat is dit voor iets belachelijks?” zei hij.’
Cherry wist niet goed wat ze moest zeggen. Ze had zich juist verheugd op de gezellige sfeer in huis en begreep niet waarom Andrew er zo’n probleem van maakte. ‘Ik snap best dat hij het vroeg vindt. Het is tenslotte nog warm buiten. Maar voor mij heeft kerstversiering niet alleen met het weer te maken. Het hoort bij mijn cultuur en bij hoe ik ben opgegroeid.’ Toch raakte zijn reactie haar. ‘Ik had gehoopt dat hij na tien jaar wel zou begrijpen hoeveel dit voor mij betekent. Ik vraag hem toch niet om zelf de hele dag kerstliedjes te zingen? Ik wil gewoon mijn boom neerzetten.’
Moet ik me altijd aanpassen?
Cherry vraagt zich af waarom sommige culturele verschillen zo gemakkelijk worden geaccepteerd, terwijl andere telkens voor discussie zorgen. Ze heeft zich in Nederland aangepast, nieuwe gewoontes overgenomen en probeert om met de Nederlandse directheid om te gaan. Maar ze wil ook graag vasthouden aan de tradities waarmee ze is opgegroeid.
‘Ik wil niet dat Andrew het gevoel heeft dat hij niets te zeggen heeft over ons huis. Het is tenslotte ook zijn woonkamer. Maar ik wil ook niet dat ik iedere keer iets moet opgeven omdat hij het vreemd vindt.’ Misschien moeten ze een compromis sluiten, denkt Cherry. Een paar kerstlichtjes in oktober en de grote boom pas later? Al weet ze niet of ze daar zelf gelukkig van wordt.
Afbeelding: Unsplash+

Petra van Dorp -
Dat is geen Hollandse directheid maar gedrag van een botte boerenlul, hoor. Als je ergens binnenkomt en gelijk begint te schreeuwen dat iets ‘belachelijks’ is, heb je gewoon geen manieren en geen fatsoen. Zorg ervoor dat je financieel onafhankelijk bent, zoek je eigen woning en zet je kerstboom neer wanneer jij wilt. En als jij al zoveel hebt moeten opgeven en aanpassen, is het helemaal niet erg om een keer voor jezelf te kiezen. Maar iets vertelt me dat Andrew ouder en dominant is en het helemaal niet leuk vindt als zijn Filipijnse vriendinnetje er zelfstandigheid op gaat nahouden.