Sinds Yentl en haar zus Dana ouder zijn geworden, lijken hun levens nauwelijks nog op elkaar. Waar ze vroeger alles samen deden en Yentl enorm tegen haar grote zus opkeek, is er nu een duidelijke kloof ontstaan. En hoewel ze elkaar nog vaak zien, zorgt vooral één ding de laatste tijd voor spanning: het taalgebruik van Dana. “Het kan echt niet,” zegt Yentl. “Zeker niet waar mijn kinderen bij zijn.”
Ander pad
Toen ze jonger waren, was Dana altijd degene die opviel. “Ze was knapper, brutaler, cooler,” vertelt Yentl. “Ze had altijd vrienden om zich heen en durfde alles. Ik keek echt tegen haar op.” Na de middelbare school gingen hun wegen uit elkaar. Waar Yentl koos voor een studie sociologie en later aan de slag ging als onderzoeker, koos Dana voor een totaal ander pad. “Zij ging reizen, begon met draaien als dj en maakte kunst. Ze leefde van project naar project en van stad naar stad.”
Overal en nergens
Inmiddels is Yentl 34, getrouwd met Coen en moeder van drie kinderen. “Ik ben echt gelukkig met mijn leven,” zegt ze. “Ja, er is soms sleur, maar dat hoort erbij met drie jonge kinderen. Structuur is juist nodig, anders houd je het niet vol.” Dana leeft nog steeds vrij en ongebonden. “Ze is overal en nergens. In elk stadje een ander schatje, zeggen we weleens gekscherend. Mensen noemen haar een powerhouse. En dat is ze ook.”
Twee totaal verschillende werelden
Ondanks hun verschillende levens, is het contact altijd gebleven. “We zien elkaar regelmatig,” vertelt Yentl. “Dana is dol op de kinderen en komt bijna elke week wel langs.” Die momenten zijn meestal gezellig. “Ze neemt energie mee, verhalen, cadeautjes soms. De kinderen vinden haar geweldig.”
Hangen aan haar lippen
Dat enthousiasme is wederzijds. “Ze hangen aan haar lippen,” zegt Yentl. “Alles wat zij doet is cool.” Dat uit zich op allerlei manieren. “Mijn oudste wil zich kleden zoals Dana. Mijn middelste probeert haar kapsel na te doen. En mijn jongste loopt haar overal achterna.” Op zich vindt Yentl dat leuk. “Het is mooi dat ze zo’n band hebben. En ik snap het ook wel: Dana is een soort vrije geest, dat spreekt kinderen aan.” Maar er is één punt waar het voor Yentl wringt.
Taalgebruik als voorbeeld
“Het begon me een paar maanden geleden op te vallen,” vertelt ze. “Dana scheldt best veel. En niet een beetje. Het zijn echt grove woorden, soms zelfs kwetsend.” Waar Yentl zelf bewust let op haar taalgebruik in huis, lijkt Dana daar totaal geen rekening mee te houden. “Sommige woorden wil ik hier niet eens herhalen,” zegt Yentl. “Zo heftig zijn ze.” In eerste instantie probeerde ze het te negeren. “Ik dacht: ach, één keer, het waait wel over.” Maar dat bleek niet het geval.
Overnemen
De kinderen begonnen het taalgebruik over te nemen. “In het begin was het nog een beetje giechelen,” zegt Yentl. “Ze vonden het spannend, een beetje stoer misschien.” Maar al snel werd het serieuzer. “Ze gingen die woorden ook onderling gebruiken. En zelfs tegen ons.” Dat was voor Yentl een duidelijk signaal dat het uit de hand liep.
Signaal vanuit school
De druppel kwam toen de juf van haar oudste kind haar aansprak. “Ze zei dat ze merkte dat er in de klas vaker grof taalgebruik werd gebruikt,” vertelt Yentl. “En dat mijn kind daar een aanstichter in is.” Dat vond ze confronterend. “Ik voelde me echt ongemakkelijk,” zegt ze. “Alsof ik het niet goed aanpak als ouder.” Thuis besloot ze het gesprek aan te gaan met haar kinderen. “We hebben uitgelegd waarom bepaalde woorden niet oké zijn en dat ze anderen kunnen kwetsen.” Maar ze merkte ook dat de invloed van Dana groot bleef. “Ze zien haar als voorbeeld,” zegt Yentl. “Dus wat zij doet, voelt voor hen blijkbaar acceptabel.”
Botsing met Dana
Uiteindelijk besloot Yentl haar zus erop aan te spreken. “Ik heb het rustig geprobeerd te brengen,” vertelt ze. “Gewoon uitgelegd wat ik zie gebeuren en dat ik het lastig vind.” Maar de reactie van Dana viel haar tegen. “Ze lachte er een beetje om,” zegt Yentl. “Alsof ik overdreef.” Volgens Dana hoort het erbij. “Ze zei dat kinderen niet zo braaf hoeven te zijn en dat ze wel tegen een stootje kunnen.” Wat Yentl misschien nog wel het meest raakte, was een opmerking die daarna kwam. “Ze zei: ‘Ze moeten niet van die burgerkutjes worden zoals jij.’” Yentl valt even stil. “Dat kwam wel binnen.”
Grenzen stellen of loslaten?
Sindsdien zit Yentl met een dilemma. “Ik wil de band tussen mijn zus en mijn kinderen niet verpesten,” zegt ze. “Die is echt waardevol.” Tegelijkertijd voelt ze zich verantwoordelijk. “Ik ben hun moeder. Ik moet grenzen stellen en ze leren wat wel en niet kan.” Ze merkt dat het haar meer bezighoudt dan ze had verwacht. “Het gaat niet alleen om een paar woorden. Het gaat om respect, om hoe je met anderen omgaat.” Toch vindt ze het lastig om daarover in conflict te gaan met Dana. “Ze is mijn zus,” zegt ze. “En ondanks alles hou ik van haar.”
Reacties uit haar omgeving
In haar omgeving krijgt Yentl verschillende adviezen. “Sommige mensen zeggen: gewoon duidelijk zijn, jouw huis, jouw regels,” vertelt ze. “Anderen zeggen: laat het een beetje los, kinderen pikken overal dingen op.” Zelf twijfelt ze nog. “Ik wil niet dat mijn kinderen iemand verliezen die zo belangrijk voor ze is,” zegt ze. “Maar ik wil ook niet dat ze denken dat dit normaal gedrag is.”
Wat nu?
Voorlopig probeert Yentl een middenweg te vinden. “Ik blijf het gesprek aangaan, met mijn kinderen én met Dana,” zegt ze. “Maar ik merk dat het zoeken is.” Ze hoopt vooral dat er begrip komt van beide kanten. “Ik snap dat Dana haar eigen manier heeft,” zegt ze. “Maar ik hoop ook dat zij begrijpt dat ik mijn kinderen iets anders wil meegeven.” “Het is zo’n klein ding, woorden,” besluit Yentl. “Maar de impact is groter dan je denkt.”
Afbeelding: Freepik
